Eğitim-İş Hatay 1 No’lu Şube, 5 Ekim Dünya Öğretmenler Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada öğretmenlerin çalışma ve yaşam koşullarına dikkat çekti. Açıklamada öğretmenlerin yoksullaşması, eğitim emekçilerinin can güvenliği, kıyafet dayatması ve mesleki özerklik başlıklarında eleştiriler yöneltilirken, öğretmenlerin taleplerinin lütuf değil anayasal ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış haklar olduğu belirtildi.
Eğitim-İş, 5 Ekim’in 1966 yılında UNESCO ve ILO tarafından kabul edilen “Öğretmenlerin Statü Tavsiyesi” ile öğretmenlerin toplumsal statüsü, çalışma koşulları, sendikal hakları ve mesleki özerkliğinin uluslararası güvence altına alındığı tarih olduğunu belirtti.
Türkiye’nin de bu belgeyi imzaladığına dikkat çekilen açıklamada, aradan geçen yıllara rağmen belgedeki taahhütlerin yerine getirilmediği savunuldu. Eğitim-İş, bu nedenle 5 Ekim’in bir kutlama günü değil, öğretmenlerin hak arama ve mücadele günü olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
“ÖĞRETMENLER YOKSULLUK SINIRININ ALTINDA YAŞAM MÜCADELESİ VERİYOR”
Açıklamada öğretmen maaşlarının kâğıt üzerinde artmasına rağmen enflasyon ve hayat pahalılığı karşısında alım gücünün gerilediği savunuldu.
OECD’nin Education at a Glance 2026 raporuna atıf yapılan açıklamada, Türkiye’de öğretmenlerin alım gücünün OECD ortalamasının altında kaldığı ve eğitim emekçilerinin yoksulluk sınırının altında yaşam mücadelesi vermeye itildiği belirtildi.
Eğitim-İş, Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğretmenlerin çalışma ve yaşam koşullarını kuşatan sorunları çözmek, okullardaki temizlik ve güvenlik açığını gidermek ve okullarda yaşanan diğer sorunlara çözüm üretmek yerine öğretmenler üzerindeki baskıyı artırdığını ileri sürdü.
Açıklamada özellikle “toplumsal hassasiyet” gibi sınırları belirsiz kavramların arkasına sığınılarak önlük ve kıyafet dayatması getirildiği, bu uygulamayla özellikle kadın öğretmenlerin yaşam tarzının hedef alındığı savunuldu.
“Öğretmenin itibarı önlükle sağlanamaz” denilen açıklamada, öğretmenlerin saygınlığının bilgi birikiminden, aydınlanmacı kimliğinden ve öğrencilerin hayatına yaptıkları katkıdan kaynaklandığı ifade edildi.
“GENELGELERLE HUKUK YARATILAMAZ”
Eğitim ortamında liyakatsizliğin, adaletsizliğin ve ideolojik kadrolaşmanın temel yönetim biçimi haline geldiği ileri sürülen açıklamada, okullardaki şiddetin tırmandığı ve eğitim emekçileri ile öğrencilerin can güvenliği konusunda sorunlar yaşandığı belirtildi.
Açıklamada, “Bir öğretmen sınıfa can güvenliği kaygısıyla giriyor, her an bir genelgeyle sürgün edilme korkusuyla, soruşturma tehdidiyle yaşıyorsa; orada ne eğitimin niteliğinden ne de öğretmenin saygınlığından bahsedilebilir” ifadelerine yer verildi.
Eğitim-İş, “Genelgelerle hukuk yaratılamaz, öğretmen talimatla yönetilemez” diyerek eğitim faaliyetlerinin emir-komuta zinciriyle yürütülemeyeceğini savundu.
EĞİTİM-İŞ’İN TALEPLERİ
Eğitim-İş Hatay 1 No’lu Şube, açıklamasında şu talepleri sıraladı:
- Öğretmenlerin yoksulluk sınırının altında yaşamaya mahkûm edilmemesi ve insan onuruna yaraşır çalışma ve yaşam koşullarının sağlanması,
- Sözleşmeli ve ücretli gibi güvencesiz çalışma koşullarına son verilerek tüm eğitim emekçilerinin güvenceli statüye geçirilmesi,
- Üst mevzuata ve hukuka aykırı kılık-kıyafet dayatmalarından vazgeçilmesi ve öğretmenin mesleki özerkliğine saygı gösterilmesi,
- Laik, bilimsel, çağdaş, kamusal, parasız ve karma eğitim ilkelerinin uygulanması,
- Okullardaki şiddet ortamına karşı “Güvenli Okul, Sağlıklı Eğitim” tedbirlerinin hayata geçirilmesi.
Eğitim-İş Hatay 1 No’lu Şube Yönetim Kurulu, eğitim emekçilerinin haklarını savunmaya devam edeceklerini belirterek, 5 Ekimlerin bir kutlama gününe dönüşmesi için mücadele edeceklerini ifade etti.
