Basın İlan Kurumu Genel Müdürü Abdulkadir Çay, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi’ndeki programda dijital dönüşüm, yapay zekâ ve dezenformasyonla mücadele üzerine konuştu.
Çay, sunumuna Türkiye’de ilancılık tarihinden başlayarak Basın İlan Kurumunun kuruluşunu anlattı. Genç iletişimcilerle buluşmaların hem Kurum hem de basın sektörü açısından değer taşıdığını söyledi.
2026’NIN İLK DOKUZ AYINDA BASINA 6 MİLYAR TL
Çay’ın verdiği bilgiye göre, Eylül 2026 itibarıyla 2 bin 359 süreli yayına dağıtılan resmî ilan ve reklam bedeli 6 milyar TL’ye ulaştı. Basın çalışanlarına verilen borç para, gazetelere sağlanan krediler ile basın derneklerine ve azınlık gazetelerine yapılan yardımların toplamının ise 175 milyon TL olduğunu belirten Çay, Basın İlan Kurumunun Türk basınının en büyük destekçilerinden biri olduğunu ifade etti.
Çay, “Dijital Dönüşüm ve Dezenformasyonla Mücadele” başlıklı sunumunda yapay zekânın haberciliğe etkilerini, küresel risk raporlarını, dezenformasyon türlerini ve bunlarla mücadele mekanizmalarını ele aldı.
KÜRESEL RİSK: HABERE GÜVEN AZALIYOR, DEZENFORMASYON TIRMANIYOR
Mezenformasyon, malenformasyon ve dezenformasyon kavramlarını örneklerle anlatan Çay, küresel raporlarda dezenformasyonun son yıllarda dünyanın karşı karşıya olduğu en ciddi riskler arasında gösterildiğini söyledi. Habere duyulan küresel güvenin gerilediğini ve toplumlarda haberden kaçış eğiliminin arttığını belirtti.
Çay, dezenformasyon çağında gazeteciliğin nasıl yapılacağı sorusunun yanıtlanması gerektiğini ifade ederek şöyle konuştu:
“Habere güvenin azaldığı bu dezenformasyon çağında gazetecilik nasıl yapılacak? İşte sorulması gereken ve cevabı ivedilikle bulunması gereken soru budur. Her tehdit ve kriz ortamı aslında kendi içinde fırsatları da barındırır. Bu ortam güvenilir haber kaynaklarına olan talebi artırabilir. Dezenformasyonun tırmandığı bugünlerde, geleneksel medya bu fırsatı nasıl ve ne ölçüde kullanacak?”
YAPAY ZEKÂ VE ALGI OPERASYONLARINA KARŞI GAZETECİLİK PUSULA OLMALI
Yapay zekâ teknolojilerinin insan davranışlarını yönlendirmek, sahte ses ve görüntülerle (deepfake) kamuoyunu yanıltmak amacıyla giderek daha fazla kullanıldığını örneklerle anlatan Çay; küresel mecralar ve dijital algoritmalardaki çifte standartlara, ayrıca organize enformasyon savaşlarına değindi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Hakikat ile söylenti, gerçekle algı arasındaki sınırın giderek belirsiz hâle geldiği bir medya düzeninde gazetecilik, toplum için adeta pusula işlevi görür” sözünü hatırlatan Çay, iletişim fakültesi öğrencilerine şöyle seslendi:
“Teyit edemediğiniz haber gerçek değildir. Gazetecilik mesleği, yapay zekâ ve dijital manipülasyon çağında doğrulama sorumluluğundan asla taviz veremez. Doğruluk, güvenilirlik ve ilkeli yayıncılık; geleneksel ve dijital medyanın en büyük güvencesi olmaya devam edecektir.”
Dezenformasyonla mücadelede İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM) ve Anadolu Ajansı Teyit Hattı gibi mekanizmaların önemli görevler üstlendiğini belirten Çay, sunumunun ardından öğrencilerin sorularını yanıtladı.
Etkinlik, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Betül Önay Doğan’ın günün anısına Çay’a plaket vermesi ve hatıra fotoğrafı çekilmesiyle sona erdi.
